frankrijk.nl

Emmanuel, zee-wijnboer in Frans Baskenland

Ongelofelijk maar waar: bij Saint-Jean-de-Luz wordt wijn gemaakt op 15 meter onder het wateroppervlakte. Een ontmoeting met Emmanuel Poirmeur, een charismatische Bask en een pionierend wijnmaker.

Emmanuel Poirmeur begroet ons bij zijn cave, in een oude kruitopslag in de pittoreske haven van Saint-Jean-de-Luz, aan de Zuidwestkust van Frankrijk. Binnen 5 minuten hangen we aan zijn lippen over zijn revolutionaire aanpak van wijnmaken. De oprichting van zijn wijnhuis Domaine EgiaTegia (‘atelier van de waarheden’) is een verhaal waarin lef, moed en schoppen tegen de gevestigde orde een hoofdrol spelen. Want deze 38-jarige Bask durfde het als eerste aan om wijn te fabriceren onder water.

egiategia

Onderwaterwijn uit Aquitaine

Is dat wel echt nieuw, horen we je denken. Er wordt inderdaad al langer geëxperimenteerd met het bewaren van wijn onder water. In Frankrijk gebeurt dat onder meer in de Loirestreek en voor de kust van Bretagne. Volgens voorstanders zou reeds gevinifieerde wijn zo profiteren van optimale condities om (versneld) op leeftijd en op smaak te komen. Emmanuel Poirmeur nam deze gedachte echter nog een flinke stap verder. Bij hem speelt de zee al een cruciale rol bij de fermentatie, de alcoholische gisting van de wijn. Hij vroeg patent aan voor zijn methode en sinds 2007 bezit Emmanuel een ‘Brevet europeen de vinification et d’élevage de vin sous l’eau’.

Carole in gesprek

De natuur gebruiken

Een echte pionier en avonturier dus. Maar dan wel eentje die dondersgoed weet wat ie doet. Emmanuel is opgeleid als landbouwingenieur en oenoloog. Hij werkte bij grote wijnhuizen over de hele wereld, zoals Château Margaux in de Bordeaux en Bodegas Chandon in Argentinië. Bij dit laatste huis realiseerde Emmanuel zich dat alle omstandigheden die nodig zijn om sprankelende wijnen te maken aanwezig zijn in zee. Constante temperatuur, constante druk, duisternis, beweging… In plaats van veel energie verspillen om deze factoren na te bootsen, kun je beter de natuur gebruiken, was zijn gedachte.

Saint Jean de Luz

Grote betonnnen cuves

Sindsdien laat hij grote betonnen cuves afzinken, vlak voor de kust. Emmanuel: ”Ik laat de wijn 4 tot 9 maanden onder water, vlak bij de pier hier. De tijd is afhankelijk van de watertemperatuur en de getijden. Tot op heden maakte ik gebruik van duikers, maar binnenkort gaan we over op een hijsconstructie, waarbij grote kooien gevuld met deze blokken in het water worden neergelaten.”

egiategia wijn

Punk-stijl wijnboer

Veel van de Ugni blanc en Colombard-druiven die in zijn onderwaterwijn gaan, koopt Emmanuel bij wijnboeren in de Béarn, Les Landes en de Gers. En een groeiend deel van de druiven komt van eigen teelt. In 2009 plantte hij 2 hectare Chardonnay-druivenstokken op La Corniche Basque, een bekende klif in vlak bij Saint-Jean-de-Luz. Emmanuel: “Een bijzondere locatie voor wijn en ik onderhoud mijn wijngaard op een nogal ‘punk’-manier: ik doe er namelijk expres bijna niets aan. Hoe minder je doet, hoe sterker de druivenstokken worden. Dit is een kuststreek met veel wind en het hoge onkruid tussen de stokken beschermt de druiven juist tegen de elementen. Sowieso vind ik dat biologische teelt de puurheid van de druif op de lange termijn ten goede komt. Bij mij geen pesticiden of ander kunst- en vliegwerk. Ik heb kunnen oogsten in 2010 en 2011. Maar in 2012 en 2013 heeft het hier geregend als een gek en vorig jaar heeft een grote hagelbui de hele oogst vernacheld. C’est la vie.”

wijngaarden

Lees ook: Lidewij, stoere wijnmaakster in de Languedoc-Rousillon

Is dit het wijnmaken van de toekomst?

Emmanuel is ambitieus: hij maakt zijn onderwaterwijn niet als technisch kunstje, zijn doel is om dit nieuwe procedé in te zetten voor een wijn met een opvallend eigen bouquet. “Met deze methode wil ik een nieuwe dimensie aanbrengen in de smaak en de beleving van wijn. En ik ben niet de enige die erin gelooft. Ik heb een agent die de grootste sommeliers bedient en als hij mijn wijn laat proeven zegt hij aanvankelijk niets over de werkwijze. Pas als een sommelier mijn wijn uitkiest, leggen we uit hoe we hem maken. Ondanks die bescheiden werkwijze heb ik al meer dan 50 topsommeliers mogen ontvangen. Ook de grote wijnhuizen zijn geïnteresseerd: ze willen graag testen doen met hun eigen wijn om te zien hoe de smaak evolueert onder water. Er is inmiddels al veel geschreven over mijn onorthodoxe manier van wijnmaken. Goed en kwaad, maar dat boeit me niet. Smaak is subjectief. Ik wil een wijn maken die verrast.”

Carole proeft wijn

Josee en Carole proeven

Na dit bevlogen betoog zijn we extra nieuwsgierig naar de smaak van de wijnen van EgiTegia. Allereerst schenkt Emmanuel ons een op traditionele wijze gemaakte witte wijn in. De wijn is helder, heeft een fruitige geur en smaakt fris maar mist wat body. Vervolgens serveert hij ons dezelfde wijn, nadat die 1 maand onder water heeft gelegen. We zien onmiddellijk dat de kleur wat donkerder is, terwijl de geur van de wijn wat vlakker lijkt. Maar als we proeven dan blijkt de smaak veel voller en dieper. En bovendien prikkelt de wijn aan het begin. Bijzonder! En als we de wijn ‘Dena Dela’ later die dag nog een keertje proeven bij een schaal oesters zijn we om – wat een lekkere combinatie! Van deze onorthodoxe wijnboer gaan we vast nog veel meer horen.

Tekst & beeld: Josee Schouten

Wijnhuis EgiTegia is enkele malen per week geopend voor proeverijen en rondleidingen (in de mooie wijnkelders onder in de voormalige kruitopslag). Voor informatie over tijden bel: 0033 (0)6 27292985. Locatie: in Socoa, de haven van Saint-Jean-de-Luz.

egiategia betonnnen cuves

Extra beeld: Super Car Roadtrip (Saint-Jean-de-Luz)/CC Henry de Saussure Copeland.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *