De grot van Chauvet-Pont d'Arc: must-see in de Ardèche

1. Pas in 1994 ontdekt

Alleen al de ontdekking van de grot is spectaculair. Pas in 1994 zagen drie Franse speleologen een paar kleine rode strepen op een steen in de buurt van Vallon-Pont-d’Arc in de Ardèche. Een leek was er vast aan voorbij gelopen, maar deze kenners zagen meteen dat ze iets belangrijks op het spoor waren. En inderdaad: achter een al vele duizenden jaren geleden ingestorte rotswand, ontdekten ze enkele van de best bewaarde prehistorische muurschilderingen ter wereld in La Caverne du Pont-d’Arc.

2. Veel ouder dan de grotten van Lascaux

Een geluk voor de wetenschap is dat de tekeningen in deze grot ook met houtskool en niet alleen met pigment gemaakt zijn. Daardoor konden de schilderingen van Chauvet-Pont d’Arc nauwkeurig worden gedateerd met C14-testen. De uitslag – 36.000 jaar oud – zorgde voor consternatie. Hierdoor bleek dat Chauvet maar liefst 20.000 jaar eerder beschilderd is dan Lascaux, waardoor diverse bestaande theorieën over kunst uit de steentijd en zelfs over de mentale capaciteiten van de oermens bijgesteld moesten worden.

3. Oerkunst in al z’n glorie

De grot zelf is al mooi, met veel kristallen, druipstenen en rode- en okerkleurige aarde, maar de rode en zwarte muurschilderingen zijn van ongekende kwaliteit. Vooral de enscenering is bijzonder: de schilders uit de oertijd lijken de toeschouwers door de afmetingen, kleuren en hoeveelheid van de tekeningen langzaam naar een hoofdzaal te voeren. Er zit bovendien veel ‘beweging’ in, van galoppeerde paarden, rennende bizons tot vechtende neushoorns.

Prehistorische grot van Chauvet-Pont d Arc in Ardeche

4. Dierenencyclopedie uit de steentijd

Behalve intrigerende fantasiewezens (zoals een bizon die half vrouw is) zijn in de bijna 400 tekeningen van de grot van Chauvet wel 14 verschillende diersoorten te ontdekken. Fascinerend om te zien dat er ooit leeuwen, panters, neushoorns, holenberen, wilde paarden en bizons leefden in de huidige Ardèche.

5. Unieke tijdscapsule

De grot van Chauvet is in perfecte staat aangetroffen. Door de ingestorte rotswand is zij tegen alle invloeden van buitenaf beschermd gebleven en door de hoge vochtigheid van de plek zijn de muurschilderingen in meer dan 30.000 jaar eigenlijk nooit volledig opgedroogd. Een romantische gedachte die onze Cro-Magnon-voorouders ineens dichtbij brengen! Het inspireerde de Duitse filmmaker Werner Herzog al tot een prachtige documentaire over de grot, Cave of Forgotten Dreams (2010). Unesco heeft de grot in 2014 op de Werelderfgoedlijst geplaatst.

6. Chauvet 2: een hightech replica

Net als bij Lascaux in de Dordogne is ook in de Ardèche besloten om een paar kilometer naast de originele grot een exacte kopie te maken. Dit om te voorkomen dat grootschalig bezoek schade zou toebrengen aan de 36.000-jaar oude muurschilderingen. In 2015 werd deze hightech replica van 3.000 m2 geopend: Chauvet 2. Net als bij Lascaux IV zijn voor deze kopie-grot de modernste 3D-technieken gebruikt. De rotswanden zijn tot op de millimeter nauwkeurig gereproduceerd met laserscans, inclusief scheuren en reliëf. De tekeningen zijn laag voor laag opnieuw opgebouwd met dezelfde pigmenten en technieken als in de prehistorie. Ook de temperatuur is gelijk gehouden aan die van de originele grot, dus het ‘ondergronds gevoel’ is authentiek.

7. Moderne architectuur midden in de natuur

Naast de kopie van de grot is er ook een modern bezoekerscentrum neergezet waarvan de façade als een steile rotswand uitsteekt boven de ruige groene natuur van de Ardèche. Opvallende architectuur en een mooi licht museum waarin onder meer de overige vondsten uit de grot te zien zijn, zoals vuurstenen en de botten van holenberen, en ook levensechte modellen van dieren en mensen uit de steentijd.

Grot van Chauvet-Pont-d’Arc (Chauvet 2), hele jaar geopend, €18 (volw.), €9 (kinderen 10-17 jaar, jonger gratis). Meer informatie: www.grottechauvet2ardeche.com

PLUS+
– De grot bezoek je altijd onder begeleiding van een gids (meestal Franstalig), maar via een audiogids – ook in het Nederlands – kun je alles goed volgen.
– De temperatuur in de replica-grot is het hele jaar circa 16 graden, dus neem eventueel een vestje of trui mee.
– Er is een schaduwrijk park rond het bezoekerscentrum, met diverse uitkijkpunten en mooie uitzichten over de omgeving.
– Hoeveel tijd voor een bezoek? Reken minstens 3 uur voor een ontspannen bezoek aan de grot en de diverse tentoonstellingen.
–Let op!Tik in je GPS ‘Grotte Chauvet 2 – Ardèche‘ (en niet kortweg ‘Grotte Chauvet’), want anders kom je bij de oorspronkelijke grot uit.
– Zomertip: op dinsdag- en donderdagavond zijn de wandelroute rond het museum en in de grot verlicht met lampionnen en projecties die de prehistorie tot leven brengen (‘Les Nocturnes de Chauvet‘).

Meer bezoektips voor de Ardèche op: www.ardeche-guide.com

LEES OOK:
De mooiste dorpen van de Ardèche

Beeld: CDT Ardèche/ADT07, Stéphane Jaillet/Ministère de la Culture/ADT07, Jean Clottes/Centre national de la Préhistoire/ADT077, Depositphotos.com (buitenfoto’s).